By
Jelle
November 28, 2025
September 26, 2025

Dark Factory: lights out productie in de maakindustrie

Volledig geautomatiseerde fabrieken die dag en nacht draaien zonder personeel: de dark factory is dichterbij dan ooit. Wat kunnen Nederlandse maakbedrijven hiervan leren?

In dit artikel:

De maakindustrie staat voor een grote verandering. Waar vroeger mensen, machines en fabrieken onlosmakelijk verbonden waren, zien we nu de opkomst van de Dark Factory: volledig geautomatiseerde productielocaties waar in principe geen licht meer nodig is, omdat er geen medewerkers meer aanwezig zijn.

Een dark factory, ook wel lights-out manufacturing genoemd, is een productielocatie die autonoom draait. Machines, sensoren en software regelen de keten van grondstof tot eindproduct. Voorraadbeheer, kwaliteitscontrole en onderhoud verlopen grotendeels geautomatiseerd, gestuurd door realtime data en zelflerende algoritmen. De kern: vergaande digitalisering, integratie tussen ERP/MES en machinedata, en een solide dataplatform als fundament. Daarmee verschuift de rol van mensen naar ontwerp, procesverbetering en toezicht.

Wat betekent dit voor Nederlandse maakbedrijven?

De les is niet dat iedereen morgen 100% lights-out moet. Zie de dark factory als richtingwijzer. De drijfveren zijn herkenbaar: aanhoudende personeelsschaarste, druk op marges, behoefte aan voorspelbaarheid en constante kwaliteit. Door slimmer met data en AI te werken, kun je schaalbaarder produceren, met minder variatie en minder afhankelijkheid van roosters en beschikbaarheid. Het doel is niet minder mensen, maar meer waarde per medewerker en hogere leverbetrouwbaarheid.

Tegelijk vraagt het om realisme. Veel organisaties kampen met versnipperde data, niet-gekoppelde machines en AI-initiatieven zonder procescontext. Succes ontstaat stap voor stap: begin met één bron van waarheid voor operationele en machinedata; maak kritieke machines ‘connected’; en vertaal inzichten direct naar acties. Daarna kan je gaan denken aan dynamische capaciteitsplanning, voorspellend onderhoud en geautomatiseerde kwaliteitscontroles.

Samen met Frankwatching schreven we een uitgebreid artikel over deze ontwikkeling, de kansen én de uitdagingen die het met zich meebrengt.

Lees hieronder het volledige artikel dat wij op Frankwatching publiceerden:

Are there any days you’ll be closed for the holidays in 2024?

Moet mijn fabriek richting een volledig ‘dark factory’ om concurrerend te blijven?

Nee. Een dark factory is een extreem voorbeeld en géén doel op zich.
Wat je wél nodig hebt, is de onderliggende digitale fundering waar dark factories op draaien:

  • één centraal dataplatform
  • realtime zicht op orders, machines en planning
  • AI-agents die processen ondersteunen of automatisch uitvoeren

Je hoeft dus niet naar 100% lights-out, maar bedrijven die niets doen, raken wél steeds verder achterop.

Wat heb je als productiebedrijf nodig voordat je met lights-out of automatisering kunt beginnen?

De grootste voorwaarde is betrouwbare, verbonden data.
Zonder dit is automatisering onmogelijk.

Je hebt minimaal nodig:

  • een dataplatform dat ERP, MES, machines en planning koppelt
  • consistente machine- en procesdata
  • duidelijke business rules waarop AI kan sturen
  • inzicht in bottlenecks en afwijkingen

Pas als de basis staat, kunnen AI-agents processen zoals planning, onderhoud of kwaliteitscontrole automatiseren.

Waarom lukt het veel bedrijven niet om richting meer automatisering of AI te gaan?

Omdat de fundering ontbreekt.
Veel productiebedrijven werken nog met:

  • losse systemen zonder koppelingen
  • Excel-lijsten naast ERP
  • machines die geen data uitsturen
  • incomplete of foutgevoelige informatie

AI zonder context werkt niet.
Een dataplatform lost dit op door álle data te verbinden, op te schonen en realtime beschikbaar te maken voor BI én AI-agents.

Wat kunnen Nederlandse productiebedrijven wél leren van dark factories?

Dark factories laten zien wat er mogelijk wordt zodra:

  • systemen realtime met elkaar praten
  • AI mee kan denken en voorspellen
  • processen automatisch worden bijgestuurd
  • data de leidraad wordt voor kwaliteit en planning

Het gaat dus niet om “donkere fabrieken”, maar om slimmer produceren met data, inzicht en AI.

Vooral deze drie lessen zijn toepasbaar:

  1. Dataplatform als fundament
  2. AI-agents als digitale collega’s
  3. Van inzicht naar actie (automatiseer beslissingen)

Hoe helpt Flawless Workflow productiebedrijven richting slimmere, datagedreven productie?

Wij leveren het fundament dat dark factories mogelijk maakt — zonder dat je een dark factory hoeft te worden.

Met ons Data & AI-platform krijg je:

  • één centrale, realtime bron van waarheid
  • dashboards voor planning, performance en bottlenecks
  • AI-agents die taken automatiseren (planning, onderhoud, kwaliteitsanalyse, documentverwerking)
  • koppelingen tussen ERP, MES, machines en sensoren

Zo kun je:

  • efficiënter produceren
  • minder afhankelijk worden van personeel
  • sneller en betrouwbaarder plannen
  • opschalen zonder chaos

Je blijft “mensgericht produceren”, maar dan met digitale collega’s die het repetitieve werk overnemen.

Meld je aan voor onze nieuwsbrief

Elke maand sturen we je één e-mail vol slimme inzichten over datagedreven werken, AI-toepassingen en softwarekeuzes waar je echt wat aan hebt.

Thank you! Your submission has been received!
Oops! Something went wrong while submitting the form.